Nieuwe ontwikkelingen inzake een vrijere Europese elektriciteitsmarkt

 Berichten uit
1995
De discussie over een interne markt voor elektriciteit speelt al een aantal jaren. Nadat de richtlijn van de Europese Commissie uit 1992, met gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit, door alle lidstaten werd afgewezen, zijn nieuwe voorstellen gedaan. Vooral de toegang van derden tot het net (TPA) bleef echter een hekel punt. Omdat een interne markt voor elektriciteit al veel problemen gaf, werd besloten de plannen voor een interne markt voor gas even met rust te laten.

De commissie kwam in 1993 met een aangepast voorstel van 'toegang door onderhandeling' oftewel 'negotiated access'. Dit is een soort van TPA waarbij een onafhankelijk bedrijf, de operator, het elektriciteitsnet beheert. Consumenten kunnen directe contracten sluiten met producenten; voor het transport van elektriciteit over de netten van anderen moet echter worden onderhandeld met de operator. In 1994 deed Frankrijk, dat elke vorm van TPA afwijst, een tegenvoorstel aan de hand van het single buyer model of de exclusieve koper. Hierbij is er slechts één bedrijf dat elektriciteit koopt en verkoopt en de netten beheert. Voor contracten met buitenlandse producenten is in dit systeem nauwelijks plaats. De commissie bestudeert het Franse systeem en komt in 1995 tot de conclusie dat het onverenigbaar is met het EG-verdrag en niet naast het door de commissie voorgestelde systeem zal kunnen bestaan. Om de impasse te doorbreken doet de commissie echter het voorstel tot aanpassing van het 'single buyer concept' op een zodanige wijze, dat de spelregels van eerlijke concurrentie, wederkerigheid en gelijke economische gevolgen gelden voor beide systemen. De Energieraad van juni gaat akkoord met de benadering van de commissie, maar kan het toch niet eens worden over de vereiste aanpassingen van het Franse systeem.

Het Spaanse voorzitterschap pakt het onderwerp op en presenteert in juli een compromisvoorstel. Het voorstel zoekt een evenwicht tussen de voordelen van marktgerichtheid enerzijds en de vereiste zekerstelling van publieke belangen anderzijds. Het voorstel, dat nog wordt aangepast na intensief overleg in het najaar, betekent een flinke stap voorwaarts. Toch wordt eind december geen overeenstemming bereikt. Belangrijkste knelpunt is de mate van vrijheid die distributiebedrijven zouden moeten krijgen, om buiten de exclusieve koper om, elektriciteit in te kopen of te importeren. Waar vooral Frankrijk deze vrijheid zoveel mogelijk wil inperken, meent Duitsland juist dat er al genoeg concessies zijn gedaan en acht het land volledige opening van de energiemarkt in elke lidstaat gewenst.

Het Italiaanse voorzitterschap heeft zich verplicht om de resterende problemen spoedig tot een oplossing te brengen. Vóór de zomer van 1996 zal overeenstemming moeten ontstaan binnen de Energieraad over gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit.

Terug naar thema Elektriciteitsproductie 1995