Reeks incidenten leidt tot meer aandacht voor kwaliteit gasleidingen |
Berichten uit 2002 |
In 2002 vinden 30 beschadigingen aan gasleidingen van de Gasunie plaats waarbij gaslekken ontstaan. Dit is ten opzichte van 2001 een stijging van 30%. Hoewel de lekken over het algemeen het gevolg zijn van graafwerkzaamheden, leidt het aantal tot toenemende aandacht voor kwaliteit en onderhoud van de gasleidingen in Nederland. In haar duurzaamheidsverslag van 2002 waarschuwt Gasunie voor de gevaren van nieuwbouw in de nabijheid van gastransportleidingen. Door schaarse en dure bouwgrond wordt er volgens het gasbedrijf vaker in de buurt van deze leidingen gebouwd. Graven, ploegen en draineren vormen de grootste bedreigingen voor de veiligheid van het gasnet, stelt Gasunie. Grondwerkzaamheden zijn in 2002 voor 80% de oorzaak van beschadigingen. Grote incidenten aan het netwerk meldt Gasunie sinds juli 2002 aan de Raad voor Transportveiligheid.
De reeks incidenten in vogelvlucht:
Controle op veiligheid gasleidingen
In februari concludeert de Raad voor de Transportveiligheid dat gasleidingen niet worden gecontroleerd op veiligheid. Volgens de Raad is onduidelijk wie toezicht moet houden op de naleving van de veiligheidseisen voor gasleidingen in een gemeente, en zou het ministerie van Economische Zaken hier meer aandacht aan moeten besteden. De Raad trekt deze conclusie naar aanleiding van de resultaten van een onderzoek naar een gaslek in Leiden in 2001. Een aannemer hield toen geen rekening met een gasleiding vlak onder het asfalt, en freesde dwars door een leiding heen. Er ontstond toen brand. Uit onderzoek blijkt dat twee verschillende bedrijven verantwoordelijk waren voor de veiligheid van het gasnet, maar dat de taakverdeling tussen de twee niet duidelijk was. Ook constateert de Raad dat nergens wordt bijgehouden hoe vaak, wanneer en waar dergelijke incidenten zich voordoen in Nederland.
In september begint de Gasunie in Groningen voor het eerst met een inspectie van het gehele 11.600 kilometer lange ondergrondse gastransportnet. Deze controle wordt uitgevoerd met behulp van een intelligent pig-run. De pig, een robot met elektronica, wordt in de gaspijp gezet. Hij tast de binnenwand van de pijp af op onregelmatigheden en registreert of de buis is aangetast, bijvoorbeeld door corrosie. De gasleidingen zijn al zo'n kleine veertig jaar oud en Gasunie vindt het tijd alerter te worden op mogelijke risico's.
In oktober laat de Raad voor de Transportveiligheid opnieuw van zich horen, nu naar aanleiding van een onderzoek naar de gasontploffing in augustus 2001 in de Amsterdamse Czaar Peterstraat. Twee personen raakten zwaar gewond bij de ontploffing, veroorzaakt door een gasleidingbreuk vlak voor hun huis. De gietijzeren gasdistributieleiding onder het trottoir brak, in dit geval niet door menselijk toedoen. De grond was in de loop van de tijd verzakt, de buis lag bovenop een oude stenen muur en het materiaal was verzwakt door corrosie. De leiding lag (te) dicht tegen de voorgevel, die bovendien gasdoorlatend was. Het gas verspreidde zich tot in het trappenhuis van de woning.
De Raad wil dat Continuon Netbeheer de kwaliteit van specifieke delen van haar gasdistributienetwerk onderzoekt, vaststelt waar gevaarlijke situaties kunnen ontstaan en vervolgens direct maatregelen neemt. In de Nederlandse bodem ligt ongeveer 9174 kilometer gasleiding van grijs gietijzeren buizen, het soort dat in Amsterdam de problemen veroorzaakte. De buizen liggen vaak al tientallen jaren onder de grond. Het materiaal is gevoelig voor verzakking van de grond en verouderingsprocessen zoals corrosie. Continuon Netbeheer beheert ongeveer 3178 kilometer gasleiding voor energiebedrijf Nuon. De Raad dringt bovendien opnieuw aan op een betere vervulling van de toezichthoudende functie op de veiligheid van gasdistributie door de gemeente en de minister van Economische Zaken.
In november worden vragen gesteld aan de minister van Economische Zaken naar aanleiding van het rapport van de Raad. De regering steunt grotendeels de aanbevelingen van de Raad maar merkt op dat de toezichthoudende functie, waar de Raad aandringt op een betere invulling door gemeente en minister van EZ, is toebedeeld aan DTe. De minister van Economische Zaken schrijft: In de Gaswet zijn in artikel 10 taken voor een gastransportbedrijf opgenomen. Deze taken behelzen onder meer het onderhouden en ontwikkelen van zijn gastransportnet op een wijze die de veiligheid, doelmatigheid en betrouwbaarheid waarborgt en het milieu ontziet. Het toezicht op naleving van genoemde taken in artikel 10 in de Gaswet is toebedeeld aan de DTe. De DTe voert audits uit bij de netbeheerders waarin onder andere het punt van veiligheid van het gasnet aan de orde komt. Verder zal DTe ook op de kwaliteit van de gasnetten gaan toezien.