Borssele: opslag kernafval

Berichten uit
2004

EPZ, eigenaar van de kerncentrale Borssele, heeft in maart het contract voor de opwerking van gebruikte splijtstofelementen in Frankrijk verlengd. De verlenging van het opwerkingscontract komt niet als een verrassing. De kerncentrale laat de gebruikte splijtstofelementen bij Cogéma in het Franse Cap La Hague opwerken. Het bedrijf heeft daarin geïnvesteerd en heeft er volop ervaring mee. Het opwerken van kernafval is politiek omstreden. Bij opwerken worden plutonium en uranium voor hergebruik uit het afval gehaald, terwijl de restafval terug naar Nederland komt en wordt opgeslagen.

Aan de tijdelijke opslag van hoogradioactief afval in een loods voor laagradioactief afval van de Covra (Centrale organisatie voor radioactief afval) in Nieuwdorp is in juni na bijna 4 jaar een einde gekomen. De laatste container van in totaal 5 containers is verhuisd naar het HABOG (hoogradioactief afval behandelings- en opslag gebouw), de speciale bunker voor hoog-radioactief afval van de Covra. Sinds september 2000 werden in een loods voor laagradioactief kernafval containers met hoog-radioactief afval bewaard met gebruikte splijtstofstaven uit de onderzoeksreactor in Petten. ECN had geen ruimte meer voor het afval, omdat het opslagbassin voor splijtstofstaven vol was. De HABOG bij Covra was echter nog niet klaar. De provincie Zeeland, de gemeente Borsele en milieuorganisatie Greenpeace protesteerden daarom tegen de tijdelijke opslag van het Pettemer afval in een andere loods van de Covra. Het Rijk gaf daar toch toestemming voor.

Verschillende fracties in de Tweede Kamer laten in juni blijken dat het moeilijk is te verteren dat het kabinet werkeloos moet toezien hoe voor de kerncentrale Borssele contracten worden verlengd voor een omstreden verwerkingsmethode. EPZ, de eigenaar van de kerncentrale, laat zijn afval verwerken bij Cogéma in het Franse La Hague. Volgens de VROM-staatssecretaris Van Geel zijn er geen simpele mogelijkheden om verlenging van dat contract tegen te houden. De Kamerfracties van PvdA, SP en Groenlinks dragen echter suggesties aan: geen vergunning voor vervoer van het afval, internationale verdragen of een ‘verpakkingscontract’ als alternatief, maar volgens Van Geel zijn deze wegen ‘niet adequaat genoeg’. Hij zegde de Tweede Kamer wel toe bij de aanstaande aanpassing van de Kernenergiewet deze beperkte rol van de overheid mee te nemen. Hij verweet eerdere kabinetten, die de kerncentrale in 2004 wilden sluiten, onvoldoende actie te hebben ondernemen. De regeringen-Kok 1 en 2 verzuimden de Kernenergiewet aan te passen. De Kamer worstelt tijdens het overleg overduidelijk met het radioactief afval. De kerncentrale van Borssele mag van het kabinet tot 2013 open blijven, maar voor het afval is het minder duidelijk geregeld.

De Covra bewaart afval dat lang gevaarlijk blijft en afval dat na een relatief korte periode de radioactieve straling verliest. Van de 30.000 vaten die bij de Covra zijn opgeslagen is 10% niet meer radioactief. Dit gewone afval moet worden verwerkt volgens de regels (Ladder van Lansink) die daarvoor in Nederland gelden. De ladder van Lansink is vernoemd naar Ad Lansink. Hij was Tweede-Kamerlid voor het CDA en formuleerde de uitgangspunten voor afvalverwerking in 1979. Hij is lid van de Raad van Commissarissen van de Covra.

Nederland krijgt in september de eerste van 5 ladingen nucleair afval van de kerncentrale Borssele terug uit Cap le Hague in Frankrijk. Het betreft afval van Borssele dat daar sinds de ingebruikneming van de kerncentrale in oktober 1973 ligt opgeslagen. Volgens afspraken met Cogema, de Franse verwerkingsfabriek, moet Nederland al haar nucleair afval terugnemen. Het afval wordt opgeslagen in de HABOG. Nederland slaat het kernafval daar 100 jaar bovengronds op, in afwachting van een verwerkingsmethode. In totaal worden de komende jaren 150 transporten verwacht met opgewerkt afval uit Frankrijk (van de kerncentrale Borssele) en Engeland (van de centrale Dodewaard) en bestraalde splijtstofelementen uit de onderzoeksreactoren in Petten en Delft. Deze elementen worden niet opgewerkt, maar regelrecht bij de Covra opgeslagen.

Exploitant EPZ van de kerncentrale in Borssele heeft in september vergunning gekregen om hoger verrijkt uranium toe te passen in de splijtstofelementen. Hoger verrijkt uranium is beter splijtbaar en levert minder nucleaire afvalproducten op. Het is de tweede keer dat de kerncentrale Borssele naar uranium met een hogere verrijkingsgraad gaat. Het uranium in de splijtstofelementen bevatte vanaf de ingebruikname van de kerncentrale in 1973 3,3% uranium. In 1997 kwam de verrijking op 4% en de nieuwe vergunning staat een verrijkingspercentage van maximaal 4,4% toe.



Terug naar thema Overheid en energiebeleid 2004