Gas- en oliewinning; Noordzee, kleine velden, Schoonebeek

Berichten uit
2004

EZ-minister Brinkhorst heeft in april in overleg met minister Wijn van Financiën gezegd dat het winnen van gas op de Noordzee moet worden bevorderd door de oliemaatschappijen opnieuw een belastingvoordeel te geven. Meer gaswinning leidt tot meer aardgasbaten voor de overheid. Per 1 januari 2003 verviel de voor ondernemingen aantrekkelijke mogelijkheid van willekeurige afschrijving van investeringen op het Continentaal Plat. Het kabinet zegde toen toe, dat de gevolgen daarvan na 2 jaar bezien zouden worden. Hoewel de resultaten van de evaluatie nog niet bekend zijn, toont Brinkhorst zich verontrust door cijfers over teruglopende investeringen in gaswinning. Volgens de brancheorganisatie Nogepa kan herstel van de willekeurige afschrijving op termijn leiden tot ongeveer 100 mln. m3 aardgas meer uit de Noordzee. Dat zou op de lange duur goed zijn voor € 7 mld. aan aardgasbaten voor de overheid. Van elke aardgaseuro gaat ongeveer 70 cent naar de overheid. Het voordeel daarvan zou ruimschoots opwegen tegen het nadeel dat de schatkist heeft door willekeurige afschrijving. Ondernemingen kunnen door willekeurige afschrijving het betalen van belasting uitstellen hetgeen de liquide positie bevordert.

De herontwikkeling van het olieveld Schoonebeek in de provincie Drenthe is in april een stap dichterbij gekomen. Een studie van de NAM naar de technische haalbaarheid valt gunstig uit. Afhankelijk van het onderzoek naar de financieel-economische haalbaarheid, wordt in 2005 een definitieve beslissing genomen. Met de herontwikkeling is een investering van circa € 350 mln. gemoeid. Het olieveld Schoonebeek werd in 1943 ontdekt door Shell en vormde 3 jaar later de aanleiding voor de oprichting van de NAM, de gezamenlijke onderneming van Shell en ExxonMobil. Sindsdien zijn er 250 mln. vaten uit het ‘oudste’ olieveld van Nederland gehaald. In 1996 stopte de winning. De Schoonebeekse olie is taai en stroperig en was met de toen beschikbare technieken niet langer meer rendabel uit de grond te halen. De NAM verwacht dat het met de technieken van vandaag mogelijk moet zijn om over een periode van meer dan 20 jaar nog 100 mln. vaten uit de grond te halen. In totaal zou daarmee ruim eenderde van de oorspronkelijk aanwezige olie zijn geproduceerd. Als alles volgens plan verloopt, kan eind 2007 de eerste olie worden gewonnen.

Tijdens een informatiebijeenkomst van de provincie Drenthe en de NAM in juni Schoonebeek blijken de inwoners van Schoonebeek de plannen van de NAM om het plaatselijke olieveld opnieuw te ontwikkelen een warm hart toe te dragen. Vooral vanwege de economische effecten voor de regio. Hernieuwde oliewinning levert volgens de NAM structureel zo’n 50 banen op en in de beginfase zelfs veel meer. Eerder dit jaar maakte de gezamenlijke onderneming van Shell en ExxonMobil bekend dat herontwikkeling van het olieveld technisch haalbaar is. De economische haalbaarheid wordt nog onderzocht. In de loop van volgend jaar verwacht de NAM definitief te beslissen of de oliewinning doorgaat, nadat de aandeelhouders naar verwachting eind dit jaar worden geïnformeerd.

EZ-minister Brinkhorst heeft de publicatie ‘Olie en gas in Nederland - Jaarverslag 2003 en prognose 2004-2013’ in juli naar de Tweede Kamer gestuurd. Hieruit blijkt dat de raming van de aardgasreserve per 1 januari 2004 uitkomt op 1615 miljard m³. Terwijl er in 2003 68 miljard m³ is geproduceerd, is de verwachte aardgasvoorraad met slechts 4 miljard m³ gedaald. Dit komt door 7 nieuwe vondsten met in totaal een voorraad van 13 miljard m³ en door een herevaluatie van bestaande voorraden met 51 miljard m³. De aardoliereserves bedragen per 1 januari 2004 45,4 mln. m³, maar liefst 34% meer dan een jaar daarvoor.

De NAM heeft in juli plannen openbaar gemaakt om een warmtekrachtcentrale (WKK) te bouwen bij het olieveld Schoonebeek in Drenthe. Het bedrijf heeft een vergunning aangevraagd om het veld opnieuw te gaan exploiteren. De WKK zou per dag 6000-9000 m3 stoom moeten maken voor injectie in het veld. Het water is afkomstig van een waterzuiveringsinstallatie bij Nieuw Amsterdam. Daarbij wordt tevens 120 tot 150 MW elektriciteit opgewekt, die bestemd is voor de elektriciteitsmarkt. In 2005 neemt de NAM een definitief besluit over de oliewinning.

EZ-minister Brinkhorst wilde eerder dit jaar een belastingvoordeel gunnen aan oliemaatschappijen die op de Noordzee gas willen winnen in kleine velden. In oktober heeft hij echter aan de Tweede Kamer geschreven dat hij daarvan afziet, omdat hij zich zorgen maakt over teruglopende investeringen in de gaswinning. De organisatie van de maatschappijen die gas winnen op zee, Nogepa, stelt dat het mede komt door een verandering in de belasting. Per 1 januari 2003 werd de mogelijkheid om investeringen vervroegd af te schrijven afgeschaft. Inmiddels heeft een onderzoek van het CPB uitgewezen dat herinvoering van dat belastingvoordeel niet zinvol is bij de huidige hoge olieprijzen. Veel velden zijn nu ook zonder willekeurige afschrijving rendabel te exploiteren.



Terug naar thema Gas- en olie-industrie 2004