Biomassa

Berichten uit
2005

Het nieuwe energiebedrijf Eclair-E Energie uit Lelystad richt zich op de lokale productie van uitsluitend duurzame energie en warmte. Er wordt schone biomassa (hout) gebruikt als brandstof, dat Eclair-E ook deels in de komende jaren zelf wil produceren in nog te bouwen biomassacentrales. In 2008 moeten de centrales samen goed zijn voor de elektriciteitsvoorziening van 200.000 huishoudens (bijvoorbeeld goed voor de provincie Flevoland). De doelstelling is dat in 2010 5% van de totale energieproductie duurzaam is en in 2020 10%. Biomassa kan in 2040 de basis zijn voor 30% van de energievoorziening in Nederland. E-clair meldt in januari dat het te veel investeringen vergt om oude energiecentrales om te bouwen en volledig geschikt te maken voor schone biomassa als brandstof. De oplossing ligt in het opwekken van duurzame energie in kleine, flexibele energie-installaties die lokaal staan opgesteld en waarbij de vrijkomende warmte niet als koelwater in rivieren of open water wegvloeit maar lokaal nuttig wordt gebruikt voor de industrie, stadsverwarming of bijvoorbeeld in de glastuinbouw.

De Europese Commissie (EC) werkt aan plannen om het gebruik van biomassa voor de opwekking van energie te vergroten. Om meer ideeën en suggesties op te doen, roept de Commissie mensen op om tot en met 28 februari via internet suggesties aan te leveren voor dit Biomassa Actie Plan. Het streven van de EC is om het aandeel van hernieuwbare energiebronnen in 2010 naar 12% te brengen. In 1997 was dat aandeel 5,4%. De Europese overheid ziet het gebruik van biomassa als één van de zeer bruikbare manieren om die doelstelling te realiseren. Een andere maatregel die de EC al heeft genomen is de plicht voor de landen om het aandeel bio-energie in autobrandstoffen in 2010 te verhogen naar 5,75%. Volgens de EC werd er in 2001 in totaal 56 Mtoe (mln ton olie equivalent) biomassa gebruikt voor de productie van energie. Om aan de nieuwe doelstelling te voldoen moeten de landen in 2010 in totaal 130 Mtoe verbruiken. Die extra 74 Mtoe is verdeeld over elektriciteit met 32 Mtoe, warmte met 24 Mtoe, en biobrandstoffen met 18 Mtoe. Het Biomassa Actie Plan waarmee de Europese Commissie in het voorjaar 2004 naar buiten treedt, geeft aan hoe zij de doelstellingen wil bereiken.

Het eerste Europese biomassahandelsplatform komt in juli online. Dit Europese handelsplatform van biomassa voor energie geeft de complete reeks van de verscheidene biomassastromen weer. Doel van deze website is om de markt transparanter te maken en kosten te verminderen voor de gebruikers. Inkopers en leveranciers kunnen elkaar ontmoeten op een interactieve beursvloer en krijgen actuele informatie over de aangeboden volumes en prijzen. BioXchange is een initiatief van Ecofys samen met de projectpartners De Reststoffenbeurs, 3E, en ESD. BioXchange wordt ondersteund door het ALTENER-programma van de Europese Commissie en SenterNovem.

Wageningen UR en het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) starten begin september een programmatische samenwerking die Bio2Value gaat heten. Het doel van het Bio2Value programma is de ontwikkeling van methoden om uit biomassa waardevolle producten te maken die de inzet van fossiele brandstoffen kunnen verminderen. Biomassa heeft alles in zich om een groot deel van de fossiele brandstoffen te vervangen. Het kan als grondstof dienen voor chemicaliën en materialen en voor de productie van energie (zowel in de vorm van transportbrandstoffen als groen gas, elektriciteit en warmte). Technologische doorbraken hebben een aantal rendabele toepassingen van biomassa binnen handbereik gebracht. Voor de omslag naar een zogenaamde Biobased Economy waarin biomassa de motor voor de economie vormt is echter nog een aanzienlijke onderzoeksinspanning vereist.

Greenpeace heeft KEMA opdracht gegeven onderzoek te doen naar een revolutionaire elektriciteitscentrale op schone biomassa. Het rapport dat begin september 2005 is gepubliceerd laat zien dat een 1000 MW centrale een kwart van alle Nederlandse huishoudens van groene stroom kan voorzien. KEMA heeft berekend dat wereldwijd honderden van deze groene centrales mogelijk zijn. De centrales kunnen draaien op de reststromen uit onder meer de bos- en landbouw. Volgens Greenpeace blijkt uit het onderzoek dat Nederland zich veel meer moet richten op de bouw van biomassacentrales.

Half september is de bouw begonnen van een silo voor biomassa nabij de kolenvergasser in Buggenum. Via leidingen gaat men biobrandstoffen - vooral hout, slib van rioolzuiveringsinstallaties en kippenmest - bijmengen in de energiecentrale. Vooral de snel stijgende energieprijzen, maken de techniek van de kolenvergasser van Nuon in Buggenum weer erg interessant voor andere stroomproducenten. Volgens een woordvoerder van de centrale is de toegepaste techniek om stroom op te wekken bijzonder. Wereldwijd zijn maar vier van deze centrales operationeel; twee in de Verenigde Staten, een in Spanje en een in Limburg.

In een brief aan de Tweede Kamer meldt EZ-minister Brinkhorst dat de subsidie voor de bijstook van hout en reststromen uit de agrarische sector voor de winning van elektriciteit fors wordt verlaagd. Verlaging is nodig, omdat anders overstimulering dreigt. Biomassacentrales kunnen vanaf 1 juli 2006 nog maar rekenen op 2,5 ct/kWh, in plaats van 6,6 cent, voor de bijstook van afvalhout en/of agrarische reststromen. Eenzelfde bedrag geldt dan voor de bijstook van bio-olie. De subsidie voor het meestoken van schoon hout wordt gesteld op 6,1 ct/kWh. Ook kleinschalige biomassacentrales, die oliën en vetten van plantaardige en dierlijke herkomst verstoken, krijgen minder subsidie. Deze wordt per direct verlaagd van 0,097 naar 0,041 ct/kWh. De subsidie is voorbehouden aan nieuwe projecten.

Op 7 december heeft de Europese Commissie (EC) een actieplan gepubliceerd om het gebruik van biomassa en biobrandstof als energiebron te stimuleren. Het plan moet de Europese afhankelijkheid van energieimporten verkleinen, zorgen voor minder CO2-uitstoot, werkgelegenheid genereren in landelijke gebieden en zorgen voor Europees leiderschap op het gebied van energie uit biomassa. Het plan richt zich op drie sectoren: verwarming, elektriciteit en transport. Tegelijkertijd roept de EC de lidstaten op om meer te doen aan de stimulering van groene energie. Zo zijn er in grote delen van Europa nog steeds moeilijkheden voor producenten van groene elektriciteit om toegang tot de netwerken te krijgen.



Terug naar thema Duurzame energie 2005