Elektriciteit- en gasverbruik en productie |
Berichten uit 2008 |
In januari 2008 heeft het via de Title Transfer Facility (TTF) geleverde maandvolume aardgas voor het eerst de grens van 1 miljard m³ overschreden. Met een netto verhandeld volume van 1,3 miljard m³ is dit bijna een verdubbeling ten opzichte van januari 2007. TTF is de Nederlandse virtuele marktplaats van de landelijke netbeheerder Gas Transport Services (GTS) die het marktpartijen mogelijk maakt om gas dat zij in het gastransportsysteem hebben ingebracht, over te dragen aan andere marktpartijen. Het aantal actieve marktpartijen, dat dagelijks handelt op TTF, is van veertig gestegen naar ruim vijftig. De stijgende volumes en het toenemende aantal actieve deelnemers illustreren de gestage groei van de TTF, die een belangrijke bijdrage moet leveren aan de ontwikkeling van een daadwerkelijk liquide markt.
Het gasverbruik van de 27 Europese lidstaten is met 1,5% gedaald in 2007 naar 19710 petaJoules, omgerekend 505 miljard kubieke meters gas. Dit blijkt uit de voorlopige cijfers die Eurogas 14 maart publiceerde. Het totaal aantal klanten verbonden met het gasnet steeg met 1% naar meer dan 110 miljoen klanten. De meeste grote gasconsumerende landen zagen hun gasverbruik dalen, behalve Engeland, Spanje en Italië, waar het gasverbruik steeg. Grootste oorzaak voor de daling is volgens Eurogas het weer, dat begin 2007 erg mild was waardoor minder gas werd gebruikt voor verwarming. Ook speelden hoge energieprijzen en meer energiebesparing een rol. De gasproductie daalde in 2007 met 7% naar 7739 pJ (198 Bcm). De daling kwam vooral door een grotere import vanuit Noorwegen. Engeland zag de productie dalen met 9,9%, Denemarken met 11,4% en Italië met 11,5%. In totaal dekte Europa 38% van haar gasconsumptie met eigen productie. De belangrijkste externe bronnen zijn Rusland (23%), Noorwegen (18%) en Algerije (10%).
Nederland heeft in 2007 minder elektriciteit uit het buitenland geïmporteerd. De invoer daalde ten opzichte van 2006 met 18 procent. Dat blijkt uit half april gepubliceerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Ondanks deze daling was nog altijd bijna een vijfde van de stroom uit het buitenland afkomstig. De uitvoer van elektriciteit bleef vorig jaar vrijwel onveranderd. De lagere import werd gecompenseerd door de vijf procent hogere productie van energiebedrijven in Nederland. Vooral de grote centrales produceerden meer elektriciteit. Het aardgasverbruik in Nederland daalde vorig jaar met 3 procent vergeleken met het voorgaande jaar. Dat had volgens het CBS vooral te maken met het zachte weer in het begin van het jaar.
In het jaarverslag van GasTerra over 2007 is te lezen dat de omzet van Gasterra in 2007 is gedaald. Dit kwam voornamelijk door de extreem zachte winter. De omzet bedroeg €17,7 miljard in 2007, tegenover €18,4 miljard in 2006. De verkoop daalde van 78,8 miljard naar 77,8 miljard kubieke meter. In de eerste helft van 2007 daalde de prijs van gas en dat werd niet geheel gecompenseerd door een prijsstijging in de tweede helft. In 2006 was de opbrengstprijs gemiddeld 23 cent per kubieke meter, tegen 22,5 in 2007. Uit de kleine velden werd 37,3 miljard kubieke meter gekocht, tegenover 36,2 in 2006. Dat is bijna de helft van de totale inkoop, terwijl het gasveld in Groningen goed was voor bijna 40 procent. In 2008 verwacht Gasterra een verkoop van 85 miljard kubieke meter.
De wereldwijde energieconsumptie groeit naar verwachting tussen 2005 en 2030 met 50%, als gevolg van forse economische groei en toename in bevolking in ontwikkelingslanden, zo zegt de US Energy Information Administration (EIA) in juni in zijn jaarbericht. De totale wereldenergieconsumptie in 2030 is naar verwachting 695 biljard BTUs, ten opzichte van 563 biljard in 2015 en 462 biljard in 2005. De snelste groei in energievraag tot 2030 wordt verwacht buiten de landen van de OECD, waar de energievraag tussen 2005 en 2030 zal stijgen met 85% ten opzichte van een groei van 19% binnen de OECD-landen.
Ondanks de gestegen energie-efficiëntie van verschillende apparaten, blijft het energieverbruik van huishoudens in de Europese Unie toch stijgen. Het gemiddelde verbruik is bij de Europese huishoudens in tien jaar niet gedaald, maar met 2% per jaar toegenomen. Dat blijkt uit een in augustus gepubliceerd onderzoek, waarin het energieverbruik van de huishoudens in 13 lidstaten is geanalyseerd. Het gemiddelde energieverbruik van bijvoorbeeld een wasmachine is tussen 1995 en 2002 gedaald met 28%, maar het gebruik van wasmachines is met 32% gestegen. Het energieverbruik door televisietoestellen is tussen 1995 en 2002 2,5 keer zo groot geworden (van 157 tot 343 kWh/jaar). Internetmodems die altijd aanstaan verbruiken 55 kWh/jaar. De studie is uitgevoerd in het kader van het project Remodece (’Residential Monitoring to Decrease Energy Use and Carbon Emissions in Europe’). Volgens Remodece is het stroomverbruik van alle Europese huishoudens (EU-25) ongeveer 744 TWh (meting in 2004) en zal dat bij ongewijzigd beleid blijven stijgen tot 854 TWh.
Na twee jaar van daling is in 2007 de elektriciteitsproductie gestegen. Dat meldt het CBS in september. Met een stijging van 6% bereikte de productie een record van 105 miljard kWh. In 2006 was dat 99 miljard kWh. De stijging was het grootst voor conventionele centrales met 10% tot 42 miljard kWh. Door de relatief warme jaren 2006 en 2007, daalde de productie van centrales met warmtekrachtkoppeling (WKK). In de glastuinbouw is 60% meer geproduceerd dan in 2006. Dit heeft te maken met de groei van het warmtekracht vermogen in de tuinbouw. Eind 2007 bedroeg dit bijna 2500 Megawatt. Dat komt overeen met 10% van het totale vermogen in Nederland. Door de hogere elektriciteitsprijzen is de verkoop winstgevender geworden.
Huishoudens consumeren niet alleen elektriciteit, ze zijn ook steeds vaker in staat om elektriciteit te produceren en aan het net terug te leveren, bijvoorbeeld d.m.v. zonnepanelen op het dak of moderne verwarmingsketels. De elektriciteitsnetten zijn echter op het moment nog niet geschikt voor tweerichtingsverkeer. De netbeheerders overhandigen daarom begin oktober aan EZ-minister van der Hoeven een actieplan om te komen tot dergelijk tweerichtingsverkeer. Vooral boeren en tuinders worden steeds meer producent van duurzame energie door windmolens of biomassa. Maar tuinders in het Westland klagen al dat ze de stroom die ze opwekken bij de verwarming van hun kassen, niet kwijt kunnen op het net. De netten moeten worden omgevormd tot 'slimme netten'. Die noodzaak is al eerder onderstreept in het Energierapport en dat vergt forse investeringen. De netbeheerders hebben hun Actieplan Decentrale Infrastructuur opgesteld samen met EnergieTransitie, een denktank van wetenschappers, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Het plan gaat ook in op het leveren van 'groen gas' door boeren aan het aardgasnet.
In 2007 verstookten huishoudens in ons land gemiddeld bijna 1400 kubieke meter gas. Dat is bijna een halvering van het verbruik sinds 1978, zo blijkt uit cijfers van het CBS die in december worden gepubliceerd. De daling houdt onder meer verband met de fors verbeterde isolatie van woningen en de warmere winters van de laatste jaren. Een andere oorzaak is de daling van de gemiddelde grootte van huishoudens van 2,83 personen in 1978 naar 2,25 personen in 2007. Maar de daling van het gasverbruik is niet terug te zien in de kosten. In 2007 was een huishouden in Nederland gemiddelde €838 kwijt aan gas. De laatste jaren is de gasprijs sterk gestegen. Ook is in 1996 een nieuwe energiebelasting geïntroduceerd waardoor de uitgaven extra zijn gestegen. In 2000 was een huishouden, in prijzen van 2007, nog €511 kwijt aan gas. Toch liggen de huidige bestedingen aan gas nog onder het niveau van begin jaren tachtig. In 1985, toen de bestedingen aan gas hun hoogste punt bereikten, was een huishouden omgerekend naar huidige prijzen bijna duizend euro kwijt.