Projecten |
Berichten uit 2009 |
Uit plannen die de Europese Commissie in januari presenteert blijkt dat drie Nederlandse proefprojecten voor de afvang en opslag van CO2 bij kolencentrales een Europese subsidie kunnen krijgen van €250 miljoen. Dat bedrag maakt deel uit van de €5 mrd aan niet uitgegeven geld uit de begroting van de Europese Unie, waarmee men de economie wil stimuleren. De Nederlandse overheid heeft enerzijds haar best gedaan om steun te krijgen voor de Nederlandse proefprojecten, maar staat anderzijds kritisch tegenover de besteding van de extra gelden die eigenlijk aan de lidstaten zouden moeten worden teruggegeven.
Noord-Nederland (de provincies Groningen, Drenthe en Friesland) maakt in februari plannen bekend om in 2013 te starten met de ondergrondse opslag van 2,5 Mton en daarmee het Europese voorbeeldproject te worden voor het afvangen, transporteren en ondergronds opslaan (Carbon dioxide Capture and Storage oftewel CCS) van CO2. Dat kan doorgroeien tot 12,5 Mton in 2023. De plannen hiertoe worden begin februari gepresenteerd aan de ministers van EZ en VROM. In Europa worden twaalf demonstratieprojecten aangewezen waarover in 2010 wordt beslist en waarvoor in totaal zo’n €3 miljard beschikbaar zal zijn. Het voorbeeldproject in Noord-Nederland is qua omvang ongeveer tien keer groter dan andere CCS-plannen in Europa en bevat alle mogelijke facetten. Het project maakt deel uit van de twee kolencentrales die in de Eemshaven door respectievelijk Nuon en RWE zullen worden gebouwd. Ook Akzo (algenvijvers), SEQ International (vijf kleine opwekkingseenheden), CO2 ANN (aquifers, zout water bevattende reservoirs), Gasunie, NOM en de noordelijke kennisinstituten doen mee. De mogelijkheden zijn al doorgerekend op extra investeringskosten en kosten per jaar per ton CO2 die wordt afgevangen.
De Nederlandse Gasunie en het opslagbedrijf Vopak melden in september het plan om de haalbaarheid van een distributieknooppunt in de Rotterdamse regio voor de afhandeling en tijdelijke opslag van CO2 in Nederland te onderzoeken. In zo’n distributieknooppunt kan gasvormig en/of vloeibaar gemaakt CO2 worden ontvangen van bedrijven die CO2 uitstoten en waar deze volumes vervolgens kunnen worden overgeslagen naar zeeschepen of doorgezet naar pijpleidingnetwerken voor het transport naar de diverse lege aardgasvelden voor de Nederlandse kust. Het CO2-distributieknooppunt zou kunnen profiteren van de beschikbare koude energiestromen van de Gate terminal (LNG-importterminal.op de Maasvlakte).
Het hoofd van het IEA zegt half oktober tijdens het ‘Carbon Sequestration Leadership Forum’ dat de wereld in 2020 100 grote CCS-projecten operationeel moet hebben en nog duizenden extra in de periode naar 2050. Het IEA schat dat er wereldwijd tussen 2010 en 2020 €38 mld beschikbaar moet worden gesteld ten behoeve van CCS. In de 10 jaar daarna moet nog €435 mld extra worden geïnvesteer. Tegengeluiden voor CCS-projecten komen van diverse milieuorganisaties: te duur, onbewezen, gevaarlijk of een excuus voor de nieuwbouw van ‘capture ready’ kolencentrales. De voorstanders menen dat de wereld niet zonder het reductiepotentieel van CCS kan om ambitieuze klimaatdoelen te realiseren.
Eind november laat de provincie Noord-Holland weten dat ze de gemeenten Alkmaar, Bergen, Heiloo en Schermer steunen in hun bezwaren tegen de ondergrondse gasopslag in het gebied Bergermeer. De provincie verwijt het Rijk dat het plannen wil doordrukken zonder dat daarvoor draagvlak bestaat. Ook vindt de provincie dat de centrale overheid solistisch en niet transparant te werk is gegaan. De provincie is net als de gemeenten uiterst kritisch over de plaats waar het Rijk boorputten wil slaan, over de beoogde komst van een zogenoemde piekgasinstallatie op bedrijventerrein Boekelermeer aan de zuidkant van Alkmaar en over de onduidelijkheid die er blijft bestaan over het gevaar van aardschokken. Volgens de milieueffectrapportage is een milieuvriendelijker alternatief voorhanden.
In december wordt bekend dat het CCS-project CATO-2 €10 mln krijgt van de 350 mln die uit het Fonds Economische Structuurversterking (FES) besteed wordt aan zes projecten die de economie structureel moeten versterken. CATO-2 draagt bij aan verdere ontwikkeling en toepassing van kennis om CO2-afvang en -opslag in Nederland op grote schaal te kunnen demonstreren en na 2020 commercieel toe te passen. Dit is noodzakelijk om in de komende decennia te kunnen voldoen aan de klimaatdoelstellingen voor Nederland.